El ve Parmak Kaslarını Güçlendirme

Çocuklarda kas gelişimi genelden özele doğrudur. Önce kaba motor becerisi daha sonra ince motor becerisi gelişir. Koşmak, bisiklet sürmek, top oynamak kaba motor becerisini kapsar. Kalem tutmak, çatal ve kaşık kullanmak, makas tutmak, düğme ilikleme, yazı yazabilme ince motor becerisi ile ilgilidir.

1.sınıfa başlayan çocuklar okuma yazma öğretiminde bolca yazı yazma çalışması yapacaktır. Kalem kullanma, kalemin ucunu açma, yanlışı silgi ile düzeltme, makas ile kağıt kesme çalışmaları 1.sınıfta öğrencilerimizi zorlayabilir. Anaokulu eğitimi alan öğrencilerimizde bu becerilerde çok zorlanmazken bu becerileri ilk defa 1.sınıfta yapacak öğrencilerimiz ciddi anlamda zorlanacaklardır. Bu becerileri yapamayan arkadaşlarından geri kalan öğrencilerimizde özgüven problemi yaşanabilir, okula gelmek istemeyebilir. Bu becerilerin kısa sürede kazandırılması için öğrencilerimizin ince motor kaslarının gelişmesi gerekir. Hem velilerimiz hem de öğretmenlerimiz özellikle uyum haftasında paylaştığım antrenmanları uygulayarak öğrencilerimizin el ve parmak kaslarının güçlenmesini sağlayabilir. (Bazı çalışmalar alıntıdır)

1) Parmak Aç - Kapat

*Kolları öze uzat. Önce sağ elini, sonra sol elini yavaştan hızlıya doğru aç - kapat.

*Ellerini yumruk yap, başparmağı kendi ekseni etrafında döndür.

*El parmaklarını birleştir. Başparmağını serbest bırak ve kendi ekseni etrafında döndür.

*Başparmağını serbest bırak, diğer parmaklarını birleştir. Sırasıyla bitişik parmakların her birini avuç içine doğru aç - kapat.

*Bütün parmaklarını aç, tüm parmaklar açıkken parmakları birer birer başparmağının ucuna değdir.

* Ellerin yumruk halinde iken parmaklarını teker teker aç - kapat.

2) Elma Toplama

Toplayalım, toplayalım elmaları toplayalım (Kollar yukarı kaldırılır, avuçlar açılır kapanır.)

Sayalım, sayalım elmaları sayalım (İki elin parmakları açılır.)

1,2,3,4,5,6,7,8,9,10 (Sayarken başparmaktan başlayarak her parmak avuç içine kapatılır.)

Dolduralım, dolduralım sepete elmaları dolduralım (Yere eğilerek avuç açılır, parmaklar gerdirilir, üçer kez avuçlar açılır kapatılır.)

Birer elma alalım, parmağımızla tutalım (Başparmak ve işaret parmağı ile elma tutma hareketi yapılır.)

Ağzımıza götürüp kıtır kıtır yiyelim (Eller ağza götürülür ve elma yeme hareketi yapılır.)

3) Mikrop

Mikrop çıkmış yürümüş, yürümüş…(Sağ elin baş parmağı sol kol üzerinde yürütülür.)
Bir evin açık kapısından içeri girmiş. (Avuç ortasına gelinir.)
Bir de bakmış merdivenler var,
Başlamış çıkmaya. (Parmaklardan çıkılır.)
Üst kata çıkınca, kapıyı vurmuş. (Elin üst kısmına diğer elle vurulur.)
Tak… tak… kim o ? (Çocuk sesi verilir, sağ baş parmak sallanır.)
Ben. Bay mikrop. (Sağ elin baş parmağı mikroptur.)
Ne istiyorsun? (Çocuk sesi verilerek diğer baş parmak sallanır.)
Seni hasta etmeye geldim. (Mikrobun sesi verilir.)
Yaa… Beni hasta edemezsin. (Hayır anlamında baş iki yana sallanır, işaret parmağı saklanır.)
Bol bol uyudum, (Uyuma hareketi yapılır.)
İyi gıdalarla beslendim, (Eller ağza götürülerek yeme hareketi yapılır.)
Temiz bir çocuğum, (Vücut gösterilir.)
Aşı da oldum, (İşaret parmağı ile, iğne yapma hareketi yapılır.)
Beni hasta edemezsin. (Baş iki yana sallanır.)
Ben gidiyorum. (Mikrop merdivenlerden ıh, ıh diye parmaklardan indirilir.)
Annesi sabunlu su ile temizlik yapıyormuş,
Mikrobun ayağı kaymış, yuvarlamış, (Yuvarlanma hareketi yapılır.)
Kendisini kapının dışında bulmuş. (Eller sallanarak dışarıyı gösterme işareti yapılır.)

4) Çiçek Açtı

Ben bir ağacım (Kollar yukarı kaldırılır yana açılır.)
Dallarım var benim (Kollar öne uzatılır.)
Dallarım 1 çiçek açtı (1parmak gösterilir.)
Dallarım 2 çiçek açtı (2 parmak gösterilir.)
Dallarım 3 çiçek açtı (3  parmak gösterilir.)
Dallarım 4 çiçek açtı (4 parmak gösterilir.)
Dallarım 5 çiçek açtı ( 5 parmak gösterilir.)..............

Yağmur yağdı şıp şıp (Parmaklar aşağı doğru açılıp kapatılır.)
Rüzgar esti vuuuuu vuuu (Kollar yana doğru sallanır.)
Çiçeklerim döküldü (Kollar yere doğru indirilir.)

5) Yeşil Şişe

Beş (veya on) yeşil şişe sallanıyor (Baş parmak açılarak, el sallanır.)
İçlerinden biri, pat düştü yere (Bir parmak kapatılır.)
Dört…
İçlerinden biri, pat düştü yere (İki parmak kapatılır.)
Üç…
İçlerinden biri, pat düştü yere (Üç parmak kapatılır.)
İki…
İçlerinden biri, pat düştü yere (Dört parmak kapatılır.)
Bir…
İçlerinden biri, pat düştü yere (Beş parmağın tamamı kapatılır.)
Hiç yeşil şişe kalmadı...(Baş olumsuz anlamda yanlara sallanır.)

6) Fare İle Kedi

Fare kendine yuva yapmış (İşaret parmağı ile yuva çizilir.)

Bizim kedi onu görmüş (İşaret parmağı ile gözler işaret edilir.)

Yuvanın etrafında dolanmış (İşaret parmağı ile havada çemberler çizilir.)

Yorulunca dinlenmiş, kuyruğunu sallamış (Sağ kol aşağı indirilip el bilekten sallanır.)

Biz sağa bir sola gezinmeye başlamış (İşaret ve orta parmakla sıranın üzerinde yürüme hareketi yapılır.)

Kedi fareyi beklemiş, onu yemek istemiş (Sağ el parmakları açılır, gergin biçimde sıranın üzerine konur.)

Üzerine atılıp bir lokmada yutuvermiş (Parmaklar sıranın üzerinde kaldırılmadan toplanır, parmak uçları birleştirilir. Tekrar açılır, avuç içi sıraya değdirilir, tekrar toplanır. Bu hareket 3 - 5 defa tekrar edilir.)

7) Boyama ve Kes - Yapıştır Etkinlikleri

Kuru veya pastel boya çalışmaları öğrencilerin kalem tutuşunu geliştirecek materyallerdir. Boyama çalışmaları okul öncesinde gerek okulda gerekse veliler tarafından evde fazlaca yaptırıldığı için 1.sınıfta öğrencilere boyama etkinlikleri yaptırılmasını önermiyorum. Öğrenciler büyük bir sayfayı boyarken hem yoruluyorlar hem de etkinlik bitsin düşüncesiyle karalama yapıyorlar. Bunun yerine yaratıcı görsel etkinlik çalışmalarını öneriyorum. Öğrencilerimize boş bir kağıt verip kısa bir hikaye okuyup onun görselini çizdirme ve boyama, bir konu ile ilgili resim yaptırma, kağıda basit bir çizgi çizip bu çizgiyi bir görsel içinde tamamlatma gibi etkinlikler hem yaratıcılığı geliştirecek hem de kalem tutma becerisine katkı sağlayacaktır. Ayrıca el işi kağıtlarını kesme yapıştırma etkinlikleri, mozaik çalışmaları yaptırma ince motor kasların geliştirmede etkili olacaktır.

8) Oyun Hamuru 

Oyun hamuru ile serbest zamanlarda oyunlar oynatmak kas gelişiminde  faydalı sağlayacaktır. Oyun hamuru yerine gerçek hamurla şekiller oluşturma (hatta imkanlar ölçücünde kurabiye yaptırma) velilerimize önerilebilir. Haftanın belli günlerinde okul bahçesinde çamur yapıp şekiller oluşturma öğrencilerin severek yapacağı etkinlikler olacaktır. Oyun hamuruna mandal takma, oyun hamuruna pipetle delik açma uygulanabilecek etkinliklerdendir.

9) Akıl Oyunları (Kutu Oyunları)

Akıl ve zeka oyunları küçük yaştan itibaren öğrencilerimize öğretilmelidir. Özellikle görsel zekaya hitap edecek oyunlar 1.sınıftan itibaren serbest etkinliklerde kullanılabilir. Q-Bitz, Equilibrio, Pomela, Rondo Vario, Shapy, Pattern Play gibi görsel zekaya ve el becerisine hitap edecek oyunlar derslerde kullanılabilir. Akıl ve zeka oyunları için Curious&Genius ürünlerini inceleyip kazanımlarına göre değerlendirme yapabilirsiniz. Öğrencilerimizin yaşına uygun legolar ile çalışma yapması da el ve parmak kaslarını geliştirecektir.

10) İp Etkinlikleri

Öğrencilerin kolaylıkla oynayabileceği, düğüm yapıp çözebileceği kalınlıkta iplikler ve kurdeleler ile çalışmalar yapılabilir. Uygun boyutta ayakkabı bağcıkları ile düğüm yapıp çözdürme etkinliklerini özellikle uyum haftasında yaptırılabilir. Hatta bazı basit düzeyde düğümler öğretilebilir. (Düğüm örnekleri youtube da vardır.) Köpük tabağa delikler açarak bu deliklerden kurdele veya ip geçirerek çalışma yaptırılabilir. Sayma çubuğu ile köpük tabak üzerinde şekil oluşturacak delikler açılır. Bu eliklerden ipliklerin geçirilmesi istenebilir. 

11) Boncuk ve Mandal Dizme

Misket büyüklüğünde (biraz küçükleri de olabilir) boncukları ipe dizdirme çalışması yapılabilir. Boncuk yerine makarna da kullanılabilir. Makarnalar boyatılıp rengarenk yapılırsa çocukların ilgilisini çeker. İpe dizme çalışması sırasında sayma çalışmaları da yaptırılarak matematik dersine hazırlık yapılabilir. Yine makarnalar kullanılarak kağıt üzerine yapıştırma çalışması yapılabilir. Uygun kalınlıkta ipe mandal dizme çalışması yaptırılır. Dizilen mandallar geri söktürülür. Mandalları birbirine tutturma çalışması yapılır. Mandal kullanma çalışması velilerimizde evde çocuklarımıza yaptırabilir.

12) Diğer Çalışmalar

*Başparmak ile parmak güreşi yaptırma

*Elinde su varmış gibi su sıçratma hareketi yaptırma (karşılıklı)

*Okul bahçesinde küçük taşlarla şekiller yaptırma, çubuklarla toprak yer varsa resim çizdirme, betona tebeşir ile resim çizdirme

*Masa tenisi toplarını havaya atıp tutturma, dağılan küçük topları yerden toplama

*Parmaklarla boya yaparak resimler oluşturma

*Origami, kirigami gibi kağıt katlama kesme çalışmaları yaptırma

*Küçük parçaları olan yapbozları birleştirmek

*Tırtıklı veya zikzaklı yol çizgileri çizdirmek

* Kağıt kıvırma (Quilling) çalışması yaptırma. El işi kağıtlarını ince şeritler halinde kesip bir şeritleri ince çubukları sarıp şekiller oluşturma

*Parmaklara lastik bant takarak gerdirme çalışmaları yaptırma

*Farklı yüzeylere renkli bant yapıştırıp çıkarma

*Mıknatıs ve metal nesnelerle oynama

*Çorap veya kumaşlardan el kuklaları yapıp oynatma

*İp veya kurdele ile bir nesneyi sarıp çözdürme

*Balonu düşürmeden havada tutmaya çalışma

*Parmaklar arasına ip geçirerek farklı şekiller oluşturma

*Birim küplerden kule veya farklı yapılar oluşturma

*Ütü boncuğu dizme etkinlikleri

*Kağıt yırtma ve buruşturma çalışmaları

*Damlalıkla su taşıma

*Geometri tahtasına lastik geçirme çalışmaları

13) Velilerimize Tavsiyeler

*Hamur işi yaparken hamura şekil verdirme, yumurta sürdürme, susam ektirme, fındık-ceviz batırma 

*Kahvaltıda yumurtasını kendisinin soyması, kabuklu meyveleri soyma ve dilimleme

*Temizlik yaparken toz bezini sıkma ve silme işini yaptırma, çamaşır katlama işleri 

*Yemek yaparken mercimek, nohut, fasulye saydırma 

*Bir gazete parçasını özellikle hangi elini kullanıyorsa o eliyle top şekline getirip çöp kovasına atma 

*Musluk açma kapatma, meyve yıkama

*Tabağın içine mercimek, fasulye nohut karıştırıp bunları ayırmasını isteme. Bulgur, pirinç gibi küçük yiyeceklerle ileri çalışma olarak düşünülebilir. Ayrıca ayırma işleminde sayma çalışmalarının da yaptırılması

*Küçük taşlarla bahçede resim yaptırma

*Su şişesi veya kavanoz kapağı açıp kapatmak (yarış şeklinde birden fazla şişeyle yaptırılabilir)

*Süngeri su kabına daldırıp suyu başka kaba sıktırma

*Yumuşak yiyecekleri çatalla kestirme 

*Evimizde varsa tuşlu müzik aletleri çaldırma

*Tıraş köpüğünü bir yüzeye sıkıp parmaklarla şekiller vermek

*Küçük pamuk toplarını bir kutudan cımbız kullanarak başka bir kutuya taşımak

*Tahta parçasına çivi çaktırma

*Bir kanca yardımıyla küçük oyuncakları balık tutma gibi yakalama

*Yere dökülmüş fasulye, mercimek ve boncukları cımbızla toplama

*Farklı boyutlardaki kilitleri anahtar kullanarak açtırma

*Kumaş kesme ve diktirme çalışmaları

*Zımba ile kağıt üzerinde belirli desenler oluşturma

*Cırt cırt veya fermuar açıp kapatma

*Vida-somun çevirme

*Bulaşık süngeri ile kaplar arası su taşıma

1.Sınıf Okuma - Yazma Öğretimi

MEB, 2024 - 2025 Eğitim - Öğretim yılı itibariyle müfredatta önemli değişiklikler yapmıştır. 1.sınıf okutacak öğretmenlerimiz için müfredattaki okuma yazma programında yapılan değişiklikleri özetlemek istedim. Bu sene 1.sınıf okutacağım. Ses öğretimi etkinliklerini hem blog sayfamda hem de instagram sayfamda paylaşmaya çalışacağım. Özellikle içeriği yaratıcı drama etkinlikleri ile daha eğlenceli hale getirmeye çalışacağım. Özellikle uygulamaya yer verdiğim çalışmaların görsellerini instagram sayfamdan ulaşabileceksiniz.

Geçmiş yıllarda kaynak kitap üzerinden de okuma yazma öğrettim, fotokopi ile çoğalttığım çalışma kağıtlarıyla da. Şunu açık bir şekilde söyleyebilirim ki okuma-yazma öğretiminde defter olması yeterlidir. Öğrenci sayısı fazla olan sınıflarda seslerin ilk yazımları için sesin üzerinden geçmeye yönelik çalışma kağıdı kullanılabilir. Akıllı tahtadan açılacak bir hikaye, şarkı veya oyun, öğretmenin planladığı bir etkinlik ses hissetme olarak verilebilir. Sayfalarca harfleri yazdırmanın, dikte çalışmaları yaptırmanın bir faydası yoktur. Önemli olan anlamlı ve verimli bir şekilde sabırla ilerlemektir. 

Her öğrencinin öğrenme düzeyi farklı olduğu gibi sınıfların da öğrenme düzeyleri farklı olabilir. Kimse okuma yazmayı ilk öğrettiğimiz için bizleri ödüllendirmez.:) Sosyal medyada birkaç ay sonra ses öğretimi tamamlama paylaşımları görebilirsiniz. Özellikle mesleğe yeni başlayan arkadaşlarımız bu tür paylaşımlarla moralinizi bozmayınız. Çok kaliteli güzel çalışmalar hazırlayan öğretmenlerimiz var, paylaşımları için kendilerine teşekkür ediyorum. Bu konudaki tavsiyem de çalışmalarınızı sınıfınız düzeyinde kendiniz hazırlamanızdır. Hem güzel bir arşiviniz olur hem de sınıf düzeyinde çalışma etkinlikleri hazırlamayı öğrenmiş olursunuz. Son zamanlarda paylaşılan etkinlikler genellikle yapay zeka ile hazırlanmıştır. Yapay zeka araçlarını kullanarak güzel çalışmalar hazırlayabilirsiniz.

2024 - 2025 Eğitim-Öğretim yılından itibaren 1.sınıflarda değiştirilen ilk okuma yazma programına uygun olarak hazırlanmış yazı fontlarını aşağıdaki bağlantıdan indirebilirsiniz. Fontları açıp "yükle" seçeneğine tıkladığınızda office programlarınızın hepsinde kullanabilirsiniz.

Fontları için TIKLAYINIZ!

1.Sınıfa Başlarken

Zamanında Başlayan Kazanır!

Sayın velilerimiz,

Öğrencimizin yeni eğitim-öğretim hayatına başlayacağı bu önemli dönemde üzerinde durulması gereken noktaları paylaşmak istiyorum.

Her çocuk özeldir ve gelişim hızı farklıdır. Eğitimde başarı sadece "erken başlamakla" değil, zamanında ve hazır olarak başlamakla mümkündür.

Öğrenci sadece akademik olarak değil; sosyal, duygusal ve fiziksel olarak da okul olgunluğuna ulaşmalıdır.

Örneğin: Kalem tutamayan, yönergeleri takip etmekte zorlanan, dikkat süresi kısa olan bir öğrenci okul ortamında başarısızlık hissi yaşayabilir. Bu durum uzun vadede özgüven kaybına ve okuldan soğumaya yol açacaktır.

“Fiziksel olarak yürüyemeyen bir çocuğa koş demek ne kadar doğru olurdu?”

 Her Çocuk Aynı Anda Hazır Olmaz

Okula başlamak sadece yaşla ilgili değildir. Öğrencinin;

- Kalem tutabilmesi

- Dikkatini toplayabilmesi

- Sınıf kurallarına uyması

- Tuvaletini kendi başına yapabilmesi

- Sırasını bekleyip paylaşmayı bilmesi vs. gerekir.

Bu beceriler gelişmemişse öğrenci okulda zorlanır, özgüveni sarsılır ve öğrenmeden soğuyabilir.

Yaşı Küçük Olmak: Akademik Risk

Zihinsel, sosyal ve duygusal gelişimini tamamlamamış bir öğrenci:

- Okuma ve yazmayı geç öğrenebilir,

- Okul ve sınıf kurallarına uymakta zorlanabilir,

- Sınıf ortamında kendini başarısız hissedebilir.

Bu durum öğrencinin okuldan ve öğrenmeden uzaklaşmasına neden olacaktır.

Kayıt Erteleme: Geri Kalmak Değil, Güçlü Başlangıç

Kayıt ertelemek:

✅Çocuğun gelişimini destekler.

✅ Yaşıtlarıyla birlikte mutlu ve başarılı olmasını sağlar.

✅ Özgüvenli ve sağlıklı bir birey olmasına katkı sunar.

Unutmayın, erken başlamak üstünlük değil, zamanından önce yük taşımaktır.

Bilimsel Gerçekler Ne Diyor?

Araştırmalar gösteriyor ki;

İlkokula hazır olmadan başlayan çocuklar, sonraki yıllarda daha fazla akademik ve sosyal sorun yaşıyor.

“Erken başlasın, öne geçsin” düşüncesi yaygındır ancak araştırmalar gösteriyor ki: Zihinsel ve duygusal olarak hazır olmadan başlamak, ileride akademik sorunlara neden olabiliyor.

Okula zamanında başlayan ve hazır olan çocuklar daha kolay uyum sağlar, daha hızlı öğrenir ve öğrenmeyi sever.

Uzman Görüşlerini Önemseyelim!

1.sınıfa başlayacak öğrencilerden zihinsel, fiziksel, duygusal ve sosyal alanlarda hazırbulunuşluk beklenir. Ebeveyn olarak öğrencinin olgunluk seviyesi için okul rehberlik servisi, sınıf öğretmenleri ve çocuk gelişim uzmanlarından yardım alabilirsiniz. Konunun uzmanları yapacakları değerlendirme ile öğrencinin 1.sınıfa başlamasının uygun olup olmadığına sebepleriyle karar verecektir.

Tanışma Etkinliği (Yaratıcı Drama Ders Planı - Ben Kimim Balonu)

Konu: Ben Kimim Balonu
Süre: 40 dakika
Sınıf düzeyi: 1. sınıf (okuma – yazma bilmeyen öğrenciler)
Araç-gereç: Yarım A4 kağıdı, kuru boya, balon, ip, müzik çalar, bant, makas

1. Isınma Süreci: Selamlaşma Heykelleri  (5-10 dk)

* Öğrenciler sınıfta serbestçe yürürler. 

* Öğretmen “Yürü!” dediğinde herkes farklı yönlere doğru yürür. Öğretmen “Eşini bul!” dediğinde öğrenciler kendilerine en yakın arkadaşlarıyla eşleşir.

 
* Öğretmen bir selamlaşma biçimi söyler:
El sallayarak selamlaşma
El sıkışarak selamlaşma
Başını eğerek selamlaşma
Dirsekleri değdirerek selamlaşma
Hayali bir süper kahraman gibi selamlaşma
Öğrenciler eşleriyle verilen şekilde selamlaşırlar.

* Ardından birbirlerine “Merhaba, benim adım …” diyerek isimlerini söylerler.

* Öğretmen yeni bir hareket verdiğinde öğrenciler tekrar yürümeye başlar ve farklı bir arkadaşla eşleşirler.

* Son turda öğretmen:
“Şimdi karşılaştığınız arkadaşınıza yalnızca selam vermeyin. Onun hakkında bir şey öğrenmek için bir soru sorun.” der. Örneğin:
“En sevdiğin hayvan ne?”
“En sevdiğin oyun ne?”
“Hangi rengi seversin?”

2. Canlandırma Süreci: Benim Balonum, Benim Hikayem (20 dk)

* Öğrencilere önceden hazırlanmış A4 kağıdının yarısı dağıtılır. 

* Öğrencilerden kendilerini anlatan bir veya birkaç basit görsel çizmeleri istenir. Örneğin:
Sevdiği hayvan, oyun, etkinlik, yiyecek, renk, yapmaktan hoşlandığı bir şey vb.

* Öğretmen “Bu resim seni anlatsın.” şeklinde yönlendirerek öğrencilerin kendilerini görsel olarak ifade etmelerini sağlamaya çalışır.

* Çalışmasını tamamlayan öğrenciye öğretmen balon verir, balonu şişirip ip ile öğrencinin koluna bağlar. Çizim yaptığı kağıdı da balona yapıştırır.

* Öğrenciler sınıfta serbestçe dolaşırlar. Öğretmen:
“Sınıfta yürüyün. Karşınıza çıkan arkadaşınızla göz göze gelin ve selamlaşın.” der.

* İki öğrenci karşılaştığında selamlaşırlar ve birbirlerinin balonlarını inceleyip sorular sorarlar. Örneğin:
“Balonunda neden kedi çizdin?”
“Çünkü kedileri çok seviyorum. Sen neden futbol çizdin?”

* Bir süre sonra öğretmen:
“Şimdi balonuna baktığınız arkadaşınızla ilgili aklınızda bir bilgi tutun.” der.

* Öğrenciler tekrar yürür ve başka bir arkadaşlarıyla karşılaşırlar. Bu kez öğrenci, önceki arkadaşından öğrendiği bilgiyi yeni arkadaşına aktarabilir:
“Benim arkadaşımın adı Ece. Ece kedileri çok seviyormuş.”
“Senin balonunda ne var?”

* Sürecin ilerleme durumuna göre herr öğrenci eşinin balonundaki görselden yola çıkarak kısa bir doğaçlama yapabilir. 

3. Değerlendirme Süreci: Balonumda Ne Var (5-10 dk)

* Öğrenciler çember şeklinde oturur veya ayakta dururlar.

* Öğretmen birkaç öğrenciden arkadaşlarından biri hakkında bir ipucu vermesini ister.
Öğrenci arkadaşının adını söylemez. Örneğin:
“Benim arkadaşım köpekleri çok seviyor.”
“Benim arkadaşım resim yapmayı seviyor.”
“Benim arkadaşımın balonunda futbol topu var.”

* Diğer öğrenciler bunun kim olduğunu tahmin eder. Tahmin edilen öğrenci balonunu gösterir. Ardından kısa değerlendirme soruları:
Arkadaşının balonundaki resmi görünce onun hakkında ne öğrendin?
Yeni bir arkadaşla konuşurken nasıl hissettin?
Arkadaşını tanımak için hangi soruları sordun?
Arkadaşının söylediklerinden aklında kalan ne oldu?
Sınıftaki arkadaşlarımızı tanımak neden önemlidir?

* Son olarak öğretmen:
“Bugün sınıfımızdaki arkadaşlarımız hakkında yeni şeyler öğrendik. Her birimizin balonunda farklı bir resim vardı. Çünkü hepimiz birbirimizden farklı ve özeliz.”
diyerek süreci sonlandırabilir.

Tanışma Etkinliği (Yaratıcı Drama Ders Planı Örneği - Portre Çizimi)

 

Konu: Portre Çizimi
Süre: 40 dakika
Sınıf düzeyi: 1. sınıf (okuma – yazma bilmeyen öğrenciler)
Araç-gereç: Orta boy resim kağıdı ya da A4 kağıdı, kuru boya, müzik çalar,

1. Isınma Süreci: Adım ve Hareketim (5-10 dk)

* Öğrenciler çember şeklinde sıralanırlar.

* Öğretmen ortaya geçerek kendi adını söyler ve kendisini anlatan basit bir hareket yapar. Örneğin:
“Ben Gürkan, kitap okumayı severim.” der ve kitap okuma hareketi yapar.

 * Çemberdeki öğrenciler sırayla adlarını söyler ve kendileriyle ilgili sevdikleri bir şeyi tek kelime veya kısa bir cümleyle ifade ederek buna uygun bir hareket yaparlar. Örneğin;
“Ben Ali, futbolu severim.” 
“Ben Zeynep, kedileri severim.” 

* Diğer öğrenciler hep birlikte öğrencinin adını ve hareketini tekrar ederler.

 
* İkinci turda öğretmen öğrencilerden çemberdeki başka bir arkadaşının adını ve söylediği şeyi hatırlamasını ister:
“Futbolu seven arkadaşımızın adı neydi?”
“Kedileri seven arkadaşımız kimdi?”

* Sonunda öğretmen, “Şimdi birbirimize daha dikkatli bakacağız. Birazdan yanımızdaki arkadaşımızın portresini çizerken onunla sohbet edip onu daha yakından tanıyacağız.” diyerek portre çalışmasına geçiş yapar.

2. Canlandırma Süreci (20 dk)

* Öğrenciler ikili gruplara ayrılır. Her öğrenci karşısındaki arkadaşının yüzüne dikkatlice bakar. Öğretmen, “Arkadaşınızın saçına, gözlerine, yüz şekline ve gülüşüne dikkat edin.” diyerek gözlem yapmalarını sağlar.

* Öğrencilere kâğıt, kalem ve boyalar dağıtılır. Öğrenciler birbirlerinin portrelerini çizmeye başlar.

* Portre çizilirken öğrenciler birbirleriyle sohbet eder. Öğretmen tahtaya veya sınıfın görünür bir yerine şu soruları yazabilir:

Adın ne? En sevdiğin oyun nedir? En sevdiğin renk nedir? Okulda en sevdiğin şey nedir? Boş zamanlarında ne yapmayı seversin? Bir süper gücün olsaydı ne olmasını isterdin? vb.

* Portreler tamamlandığında öğrenciler eşlerinin portresini ve onunla ilgili öğrendikleri bilgileri sınıfa sunarlar. Burada küçük ama önemli bir drama unsuru eklenebilir:

“Ben Arkadaşım Olsaydım…”: Öğrenci, arkadaşının portresini elinde tutarak kısa süreliğine arkadaşının yerine geçer ve onun ağzından konuşur: “Benim adım Ece. En sevdiğim renk mor. Bisiklete binmeyi çok seviyorum.” Ardından kendi kimliğine döner ve: “Ben Ece hakkında bunları öğrendim.” der.

3. Değerlendirme Süreci: Benim Arkadaşım Kim? (5-10 dk)

* Öğrenciler yeniden çember oluşturur.

* Öğretmen birkaç öğrenciden, portresini çizdiği arkadaşı hakkında bir bilgi söylemesini ister. Ancak arkadaşının adını söylemez.
“Benim arkadaşım kırmızı rengi seviyor.”
“Benim arkadaşım futbol oynamayı seviyor.”

* Diğer öğrenciler bunun kim olduğunu tahmin etmeye çalışır.

* Doğru tahmin edildiğinde portre sahibi öğrenci el kaldırır.

* Son olarak öğretmen şu sorularla kısa bir değerlendirme yapar:
Arkadaşını tanırken neler öğrendin?
Arkadaşınla sohbet etmek sana nasıl hissettirdi?
Portresini çizerken arkadaşının hangi özelliğine dikkat ettin?
Sınıfta daha önce tanımadığın biri hakkında yeni bir şey öğrendin mi?
Bir arkadaşımızı tanımak neden önemlidir?

Tanışma Etkinliği (Yaratıcı Drama Ders Planı Örneği - Şapkalı Hareket Oyunu)

 

Konu: Şapkalı Hareket Oyunu
Süre: 40 dakika
Sınıf düzeyi: 1. sınıf (okuma – yazma bilmeyen öğrenciler)
Araç-gereç: Renkli bir şapka (ya da taç, kostüm parçası), müzik çalar

1. Isınma Süreci (5-7 dk)

* Çocuklar çember olur.

* Öğretmen hareketli bir müzik açar.

* Çocuklar müzik eşliğinde sınıfta serbestçe dolaşır.

* Müzik durduğunda herkes bulunduğu yerde donar, heykel olur.

* Yeterli düzeyde etkinlik tekrar edilerek, öğrenciler oyuna hazırlanır, dikkatleri toplanır. Eğlenceli ortam oluşturulur.

2. Canlandırma Süreci (20 dk)

* Öğrenciler sınıf ortasında dağınık bir şekilde hareket ederler.

* Öğrencilerden birine şapka verilir ve müzik eşliğinde şapka elden ele dolaşır.

* Müzik durduğunda şapkayı elinde tutan öğrenci ortaya geçer:

Önce ismini söyler: “Ben Buğlem!”

Sonra bir hareket yapar: zıplar, dönerek kollarını açar, dans eder vb.

* Öğrenciler hep birlikte onun adını ve hareketini tekrar eder.

* Müzikle birlikte şapka yeniden dolaşmaya başlar.

* Şapka bütün öğrencilere gelinceye kadar devam eder, böylece öğrenciler hem adını söylemiş hem de kendini hareketle ifade etmiş olur.

3. Değerlendirme Süreci (9-12 dk)

* Öğrenciler çember oluşturacak şekilde otururlar.

* Öğretmen sorular sorar:

“Hangi arkadaşının hareketini en çok beğendin?”

“Hareket yaparken nasıl hissettin?”

“Bugün hangi isimleri öğrendin?”…………..

* Öğrenciler kısa kısa cevap verir, duygu ve düşüncelerini paylaşır.

* Öğretmen öğrencilerle hep birlikte “Hoş geldiniz sınıfımıza!” diyerek alkışla dersi bitirir.

Tanışma Etkinlikleri (Yaratıcı Drama)

İSİM VE HAREKET
1) Öğrenciler sınıfın ortasında ayakta çember oluşturur.
2) Herkes sırayla önce kendi adını söyler, sonra ismiyle ilişkilendirebileceği bir hareket yapar. (Örneğin; "Benim adım Ahmet" der ve sağ elini havaya kaldırır."
3) Diğer öğrenciler de arkadaşını ismiyle birlikte hareketini tekrar ederek selamlar.

İSİM TOPU
1) Öğrenciler sınıfın ortasında çember oluşturur.
2) Bir öğrenci topu alır ve başka bir arkadaşına atar. Topu attığı arkadaşının ismini söyler.
3) Herkes topu bir defa atıp aldığında etkinlik hızlandırılarak devam ettirilebilir.

BUZ KIRICI SORU SORMA
1) Öğrenciler çember şeklinde otururlar.
2) Öğretmen gruba "buz kırıcı" bir soru sorar. Sorunun amacı öğrencilerin kendisini tanıtması ve paylaşımda bulunmasına yönelik olmalıdır. Örneğin; "Bu grupta tanımadığın birine bir soru soracak olsan ne olurdu?" veya "Dün seni mutlu eden bir şey söyleyebilir misin?" vb.............
3) Öğrencilerin soruları yanıtlayıp kendilerini gruba tanıtmaları ve kendi aralarında iletişim kurmaları sağlanır.

ADIM ADIM TANIŞMA
1) Öğrenciler sınıfta serbest bir şekilde dolaşırlar.
2) Karşılaştıkları arkadaşlarıyla önce tokalaşırlar daha sonra kendini tanıtan bir cümleyi arkadaşıyla sırayla paylaşır.
3) Bütün öğrenciler en az bir arkadaşıyla tokalaşıp kendini tanıttıktan sonra ikinci aşamaya geçilir.
4) İkinci aşamada karşılaştıkları arkadaşına önceden tanıştığı arkadaşını sırayla tanıtmaları istenir.

ORTAK NOKTALAR
1) Öğrenciler ikili gruplar oluşturur.
2) Gruplar 3 - 5 dakika süre verilir. Ortak özellikleri hakkında konuşurlar.
3) Süre tamamlandıktan sonra gruplar ortak özelliklerini diğer arkadaşlarıyla paylaşır.

İSİM ZİNCİRİ
1) Öğrenciler sınıfın ortasında çember oluşturur.
2) Bir öğrenci kendi ismini ve kendini tanıtan kısa bir cümle söyler. Örneğin; "Benim adım Mete, koşmayı severim."
3) İkinci öğrenci önce birinci öğrencinin söylediklerini tekrar eder ardından kendi ismini ve cümlesini söyler.
4) Sınıf mevcuduna göre etkinlik öğrencilerin düzeyine göre gruplara ayrılıp da uygulanabilir.

BİR YALAN BİR DOĞRU
1) Öğrenciler çember şeklinde oturur.
2) Herkes kendisi ile ilgili iki cümle söyler; cümlenin biri doğru biri yalan olacaktır.
3) Diğer öğrenciler hangi cümlenin doğru hangi cümlenin yalan olduğunu tahmin etmeye çalışır.

HAYALİ KARTVİZİTLER
1) Öğrencilere birer kalem ve kağıt verilir.
2) Herkes hayalindeki mesleği temsil eden bir görsel çizer.
3) Bütün öğrenciler çalışmasını tamamladıktan sonra sırayla görselini arkadaşlarıyla paylaşır.

İSİM HEYKELİ
1) Öğrenciler çember şeklinde otururlar.
2) İlk öğrenci çemberin ortasına gelir, adını söyler ve bir heykel pozu verir.
3) İkinci öğrenci çıkar, önce birinci öğrencinin ismini söyler ve heykel pozunu yapar. Daha sonra kendi ismini söyler ve heykel pozunu gösterir. Çalışma tüm öğrencilerin katılımıyla devam ettirilir.
4) Sınıf mevcuduna göre etkinlik öğrencilerin düzeyine göre gruplara ayrılıp da uygulanabilir.

SESLİ TANIŞMA
1) Öğrenciler çember şeklinde oturur.
2) İlk öğrenci adını söyler, daha sonra bir sesle ismini ilişkilendirir. Örneğin; "Benim adım Onur, bam bamm!"
3) Sırayla öğrenciler etkinliği devam ettirir. Etkinlik sonunda tüm isimler ve sesler sırayla hep birlikte söylenir.

HAYVAN TAKLİDİ
1) Öğrenciler çember şeklinde oturur.
2) Birinci öğrenci çemberin ortasına gelir, ismini söyler ve en sevdiği hayvanın taklidini yapar.
3) İkinci öğrenci çemberin ortasına gelir, önce birinci arkadaşının ismini söyler, taklidini yapar ve onu selamlar. Daha sonra kendi ismini söyler ve sevdiği hayvanın taklidini gösterir.
4) Tüm öğrenciler etkinliği tamamladıktan sonra öğretmen rastgele bir öğrencinin ismini söyler. Öğrencilerden bu öğrencinin hayvanının taklidini yapmalarını ister.

DUYGUSAL HEYKELLER
1) Öğrenciler çember şeklinde otururlar.
2) Sırayla öğrenciler ismini söyler, bir duyguyu belirten poz verirler. Örneğin; "Ben Ela, mutluyum" diyerek gülümseyebilir.
3) Diğer öğrencilerde sırayla etkinliğe katılırlar.
4) İsteyen öğrenci belirttiği duygu hakkında kısa bir konuşma yapabilir. "Beni bu olaylar mutlu eder, ben şu konulara kızarım vb......."

BANA SORU SOR
1) Öğrenciler çember oturur.
2) Bir öğrenci çemberin ortasına geçer ve rastgele seçtiği bir arkadaşına kendisini tanıtmaya yönelik "Bana bir soru sor" der.
3) Sorulan soruyu yanıtlar ve soru soran ortaya geçer.
4) Etkinlik tüm öğrencilerin katılımıyla sonlandırılır.

İSİM LABİRENTİ
1) Okul bahçesine labirent çizgileri oluşturulur. Labirente iki giriş verilir.
2) Sınıf iki gruba ayrılır. Gruplardaki öğrenciler labirenti farklı girişlerini kullanırlar.
3) Labirentte ilerleyen öğrenciler karşılaştıkları arkadaşlarıyla tokalaşır ve kendisini tanıtır.

KENDİMİ TEMSİL EDİYORUM
1) Öğretmen önceden öğretmen masasına çeşitli küçük varlıklar koyar. (taşlar, yapraklar, kalemler, çeşitli oyuncaklar gibi)
2) Öğrenciler öğretmen masasının etrafında çember olup ayakta bekler.
3) Öğretmen öğrencilere "Eğer masadaki bir varlık olsaydınız neden onu olurdunuz?" şeklinde soru sorar.
4) Öğrenciler sırayla düşüncelerini ifade eder.

PORTRE ÇİZİMİ
1) Öğrenciler ikili grup olurlar.
2) Öğretmen öğrencilere kalem ve kağıt verir.
3) İkili gruplar birbirilerine bakarak basit bir portre çizmeye çalışır. Çizerken de birbirlerini tanımaları için sohbet ederler.
4) Çizimler tamamlandıktan sonra öğrenciler portresini ve eşiyle ilgili öğrendiklerini arkadaşlarına paylaşır.

İSİMSİZ RESİM
1) Öğrencilere kağıt ve boya kalemleri verilir.
2) Öğrencilerden kendilerini anlatan bir resim yapmaları istenir.
3) Tüm resimler panoda karışık olarak sergilenir.
4) Öğrencilerden hangi resmin kime ait olduğunu tahmin etmeleri ve resim hakkında düşüncelerini ifade etmeleri istenir.

İÇ İÇE ÇEMBERDE TANIŞMA
1) Öğrenciler sınıfın ortasında iç içe iki çember oluşturur. Birbirlerine dönerler.
2) Öğretmenin komutuyla zıt yönde yürürler. Öğretmen "Dur" komutuyla öğrenciler durur ve karşı karşıya gelen öğrenciler birbirleriyle tokalaşıp tanışırlar.
3) Bütün öğrencilerin birbirleriyle tanışmaları sağlandıktan sonra oyun bitirilir.

ÜÇ PARMAK
1) Öğrenciler sınıfın ortasında serbest bir şekilde ayakta beklerler ve üç parmağını kaldırırlar. (İşaret parmağı, orta parmak, yüzük parmağı)
2) İşaret parmağı "İsim", orta parmak "Oyun" ve yüzük parmağı "Hayvan" şeklinde temsil edilecektir. Temsil edilecek konular değiştirilebilir.
3) Öğrenciler sınıfta dolaşır, karşılaştığı arkadaşıyla parmaklarını dokundurarak temsil konularını öğrenmeye çalışırlar.

ÖRÜMCEK AĞI
1) Öğrenciler sınıfın ortasında çember olurlar.
2) Öğretmen seçtiği bir öğrenciye belli bir uzunlukta bir yumak ip verir.
3) Öğrenci ipin ucunu tutar ve ip yumağını ismini söylediği arkadaşına atar.
4) Yumağı tutan tutan öğrenci ipi tutar ve o da seçtiği bir öğrenciye yumağı atar. Bu şekilde çemberde bir örümcek ağı oluşur.
5) En sona kalan öğrenci yumağı öğretmenin tahta kaleme sarmaya başlar. Sarma işlemini yaparken kendisiyle ilgili özellikleri arkadaşlarına anlatır. İpi sarma işlemi arkadaşına gelince kalemi ona verir ve etkinlik bütün öğrencilerin bu şekilde kendisini tanıtmasıyla sonlandırılır.
6) Kalabalık öğrenci grubunda uygulamak zordur bu yüzden sınıf belli sayıda gruplara ayrılarak yaptırılabilir.

BEN KİMİM BALONU
1) Her öğrencinin koluna balon bağlanır.
2) Öğretmen balonun üzerine çocukların isimlerini yazar. Öğrencilerden kendisiyle ilgili basit düzeyde bir görsel çizmelerini ister. (En sevdiği hayvan, yapmaktan hoşlandığı etkinlik vb.)
3) Öğrenciler sınıfta serbest dolaşır, karşılaştığı arkadaşıyla selamlaşır ve balonları üzerine yaptıkları görseller hakkında konuşurlar.

EŞİNİ BUL – SESSİZ TANIŞMA
1) Öğrencilere dağınık bir şekilde sınıfın ortasına toplanırlar.
2) Öğretmen önceden hazırladığı kartları (sesi ve hareketi öğrenciler tarafından kolayca taklit edilecek hayvan, ulaşım aracı vb.) öğrencilere dağıtır.
3) Öğrenciler kartını göstermez, sadece hareket veya sesle canlandırır.
4) Eşini bulan öğrenciler birbirine adını söyler ve kısaca kendini tanıtır.

AYNADAKİ ARKADAŞIM
1) Öğrenciler ikili eşleşirler. Eğer sınıf mevcudu tek ise kalan öğrenciyle öğretmen eşleşir.
2) Öğrencilerden birbirlerine yüzleri dönük şekilde sıralanırlar. Biri lider olur ve yavaş hareketler yapar. (Ellerini açar, zıplar, eğilir gibi)
3) Diğeri ayna gibi onu taklit eder.
4) Oyun sırasında lider, aynadaki arkadaşını tanımak için ona sorular sorar. Bir süre sonra roller değişir.

MİKROFON BENDE
1) Öğrenciler çember olur. Ortaya gelen öğrenciye oyuncak bir mikrofon ya da sembolik bir nesne verilir.
2) Mikrofonu alan öğrenci sadece adını söyler ve sevdiği bir şeyi sesle ya da hareketle gösterir.(dans etmeyi seviyorsa dans eder vb)
3) Grup hem görür hem duyarak tanır.

KÖPRÜDEN GEÇMEK
1) Öğrenciler karşılıklı iki sıra olur ve ellerini yukarı kaldırarak köprü yaparlar.
2) Bir öğrenci köprüden geçerken adını söyler ve bir hareket yapar. (zıplar, kollarını açar) (kendi özelliklerini köprüden geçerken anlatabilir)
3) Köprüyü oluşturan öğrenciler “Hoş geldin (isim)!” diye bağırır.
4) Her öğrenci sırayla köprüden geçer.

İSİM PATLAMASI
1) Öğrenciler sınıfın ortasında çember olur.
2) Ortadaki öğrenci yüksek sesle adını söyler ve bir hareket yapar. (“Ben Serkan!” diye bağırıp kollarını havaya açar)
3) Tüm grup aynı anda onun adını söyleyip hareketi tekrar eder.
4) Diğer öğrencilerde sırayla oyuna katılmaya devam eder.

İSİMLE DANS
1) Öğrenciler sınıfın ortasında serbest dolaşır.
2) Öğretmen hareketli müzik açar ve öğrencilerden dans etmelerini ister.
3) Müzik durduğunda öğrenciler en yakınındakiyle eş olur ve birbirlerine isimlerini söylerler.
4) Sonra müzik yeniden başlar ve tekrar durduğunda öğrenciler farklı eşler oluşturarak birbirlerinin isimlerini öğrenmeye çalışır.

BALONLA İSİM ZİNCİRİ
1) Sınıfta uygun alan varsa sınıfta oynanır, yoksa bahçeye çıkılır.
2) Belirlenen alanda öğrenciler dağınık bir şekilde bekler.
3) Her öğrenciye bir balon verilir.
4) Öğrencilerden balonu havaya atmaları ve bu sırada kendi isimlerini yüksek sesle söylemeleri istenir.
5) Balonu yere düşmeden ismini duyduğu başka bir arkadaşının balonunu o arkadaşının ismini söyleyip yakalamaya çalışır.

İSİMLİ BALON KOŞUSU
1) Sınıfın ortasına balonlar bırakılır.
2) Öğretmen bir isim söyler. İsmi söylenen öğrenci ortaya koşar, balonu alıp havaya atar ve kendi adını söyler.
3) Balonu yere düşürmeden arkadaşına atar, arkadaşı adını söyler.

MÜZİKLİ SANDALYE
1) Klasik müzikli sandalye oynanır.
2) Müzik durunca ayakta kalan öğrenciden kendisini tanıtması istenir.
3) Tekrar müzik başlar, oyun devam eder.

RİTİMLE İSİM
1) Öğrenciler sınıfın ortasında çember olur.
2) Öğrencilere basit ritim araçları verilir ya da ritim yapabileceği bir nesne verilir.
3) Her öğrenci adını söyler ve basit bir ritim yapar.
4) Grup arkadaşının ismini tekrar eder ve devamında kendi ritim aracıyla o ritmi yapmaya çalışır.

ARKADAŞLIK AĞI
1) Öğrenciler sınıfın ortasında çember şeklinde dizilir.
2) Öğretmen bir yumak alır ve ucunu kendisi tutar. Öğretmen adını ve yapmaktan hoşlandığı bir etkinliği söyler.
3) Öğretmen yumağı bir öğrenciye atar ve öğrencide adını ve hoşlandığı etkinliği söyler.
4) Oyun bütün öğrencilere yumak gelinceye kadar devam eder.
5) Oyun sonunda ortada birbirine bağlanan bir “arkadaşlık ağı” oluşur.

HAREKETLİ ŞAPKA
1) Öğrenciler sınıfın ortasında serbest bir şekilde dolaşır.
2) Öğretmen öğrencilerden birine şapka verir. Müzik eşliğinde öğrenciler dans ederken şapkayı elden ele birbirlerine verirler.
3) Müzik durduğunda şapkayı elinde tutan öğrenci adını söyler ve sevdiği bir şeyi canlandırır.
4) Grup hep birlikte onun adını ve canlandırmasını tekrar eder.

HAREKET KARTLARI
1) Öğretmen önceden üzerinde basit hareketlerin olduğu kartlar hazırlar.
2) Öğrencilerden sırayla kart seçmesini ister.
3) Öğrenci adını söyler ve karttaki hareketi yapmaya çalışır.
4) Grup hep birlikte hem adı hem hareketi tekrar eder.